I love Zrenjanin portal

  • Aviv park Zrenjanin
  • Ultra Caffe
Vesti Zrenjanin

Orgulje u Reformatskoj crkvi

Pod svodovima hrama izgrađenog 1891. nalaze se i orgulje preseljene iz zrenjaninske sinagoge, koju su nemački okupatori srušili 1941. godine.

Izuzetno arhitektonsko zdanje reformatske crkve podignuto je u tadašnjem Bečkereku 1891. godine. Pažnju javnosti privlači i sudbina orgulja, koje se ovde nalaze od Drugog svetskog rata, a prethodno su bile u jevrejskoj sinagogi.

Sveštenik pomenute crkve Kiš Nandor naglašava da je ispravnije reći reformatska nego reformatorska crkva, kako je ustaljeni termin. Prema njegovim rečima, reformati su se u Bečkereku pojavili 1820. zajedno sa evangelistima i nisu imali svog sveštenika, a prvi koji ih je 1844. organizovao kao samostalnu zajednicu bio je Ečedi Janoš, profesor teologije. U revoluciji 1848. njihovo delovanje je bilo prekinuto, a aktivnosti je 1856. obnovio Balog Ištvan, koji je uspostavio administrativne temelje za dalje organizovanje reformata.

I Taxi Zrenjanin

Njegov naslednik Salai Jožef od austrougarskih vlasti dobija dozvolu da sakuplja priloge za pomoć crkvi, pa je 1886. podignuta parohijska zgrada, a pet godina kasnije, po planovima arhitekte Zaboreckog, u engleskom neogotskom stilu, podignuta je i današnja crkva. Sveštenik Salai je u gradu na Begeju osnovao i štampariju i izdavao reformatski list „Hrišćanski jevanđelist”, koji je za te prilike bio visokotiražan i prodavao se u celoj Austrougarskoj, a osnovao je i crkveni hor.

Svakoga dana objavljujemo nove video vesti i reportaže iz Zrenjanina na našem Youtube kanalu, prijavite se.

 

U istoriji ove crkve posebne tragove su ostavili ratovi. Tako je austrougarska vlast u Prvom svetskom ratu „regrutovala” dva od tri crkvena zvona. Za potrebe vojske u čitavoj carevini je prikupljano gvožđe koje se pretapalo za potrebe pravljenja oružja. U sledećem ratnom vihoru u crkvu su dospele orgulje. Nemački okupatori su u Zrenjaninu (tadašnjem Petrovgradu) srušili jevrejsku sinagogu, a među konfiskovanom imovinom bile su i orgulje izrađene u Pečuju, oko 1850. godine. One su instalirane u reformatskoj crkvi, gde se i sada nalaze i još su u funkciji.

I parohijska zgrada Reformatske crkvene opštine menjala je vlasnike. Sveštenik Kiš Nandor kaže da su se posle rata u nju uselili partizani, odnosno vojska nove Jugoslavije, i da je ona jedno vreme bila oficirski klub. Crkveni poslenici su se žalili Maršalatu i parohijski dom je vraćen crkvi, i to, kako kaže, ukazom Edvarda Kardelja.

Ovoj crkvi zemljišni posedi su oduzeti u periodu nacionalizacije, tačnije, plaćeni su im ispod svake realne cene, a nacionalizovano je i reformatsko groblje. Sveštenik Kiš kaže da oko 350 vernika, koliko ih je u Zrenjaninu, danas imaju solidne uslove za ispoljavanje svoje duhovnosti.

napisao: Đuro Đukić

Izvor: časopis „Zavičajac”, broj 29, 2011.

(www.zrenjaninskizavicajac.com)

Društvo zavičajaca Zrenjanina je nevladina, nestranačka, dobrovoljna i neprofitna organizacija osnovana na neodređeno vreme radi ostvarivanja ciljeva u oblasti očuvanja kulture, istorije, tradicije i svih drugih vrednosti Zrenjanina i okoline.

Prijavite se na mejling listu i besplatno jednom nedeljno stizaće Vam najvažnije vesti na mejl prijavi se na newsletter.
  • Divider

  • Divider
Na vrh